Zapewne większość Czytelników słyszała o tzw. zerowej grupie podatkowej, do której zalicza się członków najbliższej rodziny, zwolnionych z obowiązku płacenia podatku od otrzymanego spadku lub darowizny. Wśród podmiotów uprawnionych znajdują się: małżonkowie, zstępni, wstępni, pasierbowie, rodzeństwo, ojczymowie i macochy.
Przedstawiony katalog ma charakter zamknięty, zatem prawodawca nie przewidział możliwości jego rozszerzenia bez wcześniejszej zmiany ustawy. Próby uzupełniania wyżej wymienionej listy są skazane na niepowodzenie, co potwierdził w 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że zwolnienie nie dotyczy osób tej samej płci, pozostających w stałym związku partnerskim.
Należy zaznaczyć, że ustępstwa ustawodawcy w dziedzinie prawa podatkowego to nieczęsta sytuacja, dlatego możliwość uzyskania zwolnienia od płacenia daniny publicznej została obwarowana kilkoma warunkami. Pierwszym z nich jest konieczność zgłoszenia przysporzenia majątkowego do naczelnika urzędu skarbowego i to w nieprzekraczalnym, 6-miesięcznym terminie, biegnącym zwykle od dnia powstania tzw. obowiązku podatkowego. Zasadniczo utrudnienie to nie występuje, gdy spadek lub darowiznę nabędą Państwo na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego. Wówczas odpowiednich notyfikacji dokonuje notariusz. Bez wątpienia częstsza jest jednak sytuacja, gdy członkowie rodziny pragną przekazać sobie środki pieniężne bez pomocy notariusza. Wtedy to, chcąc zaoszczędzić na podatku, należy pamiętać o złożeniu do naczelnika urzędu skarbowego zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (powszechnie zwanego formularzem SD-Z2).
W celu uniknięcia żmudnych podróży do urzędu, czy też odwiedzania licznych i nie zawsze bezpiecznych stron internetowych, omawiany formularz należy pobrać ze strony Ministerstwa Finansów. W ramach portalu internetowego udostępniono kilka jego wersji, stąd warto przeczytać ich opisy i ustalić, który druk znajdzie zastosowanie w Państwa przypadku. Należy także zapoznać się z poglądem lokalnego reprezentanta administracji podatkowej, gdyż jego zapatrywania dotyczące wymaganego formularza mogą być odmienne od tych przedstawionych na stronie internetowej. Odnosząc się do wyżej wspomnianego terminu dokonania zgłoszenia zwracam uwagę, by precyzyjnie wyliczyć termin końcowy przewidziany dla jego dokonania i nie zwlekać z wysyłką do ostatniego dnia. Uchybienie terminowi może być kosztowne, a dla organów podatkowych nie stanowi usprawiedliwienia okoliczność, że spóźnienie jest spowodowane wiekiem składającego, trudnościami w poruszaniu się, czy też koniecznością korzystania z pomocy osób trzecich.
Kolejnym obostrzeniem jest konieczność udokumentowania transferu środków pieniężnych. Z obowiązku zapłaty podatku zostaną Państwo zwolnieni, o ile kwota darowizny zostanie przekazana za pośrednictwem przekazu pocztowego albo bezpośrednio na rachunek obdarowanego. Nie ma przy tym znaczenia wiek osoby, która otrzymała pieniądze, zgodnie bowiem ze stanowiskiem wyrażanym w orzecznictwie brak prawnych przeszkód, by nawet dziecko miało swój rachunek w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej. Należy jednak pamiętać, że warunku udokumentowania przekazu środków pieniężnych na rachunek bankowy dziecka nie spełnia ich wpłacenie na konto jego brata lub siostry. Zastosowanie się do powyższych wytycznych pozwoli Państwu na łatwiejsze i bezproblemowe wypełnienie procedur związanych z postępowaniem podatkowym.
